Vrijwillige overuren

Wat zijn vrijwillige overuren?

Dit zijn overuren die een werknemer vrijwillig presteert, zonder dat daar een specifieke reden voor nodig is.

Op hoeveel vrijwillige overuren heb ik recht?

Werkgevers met witte kassa:
Sinds 1 april 2026 kan een werknemer in totaal 450 vrijwillige overuren per kalenderjaar presteren.
Werkgevers zonder witte kassa:
Sinds 1 april 2026 kan een werknemer in totaal 360 vrijwillige overuren per kalenderjaar presteren.

Zijn vrijwillige overuren goedkope overuren?

Werkgevers met witte kassa

360 van de 450 vrijwillige overuren zijn goedkope overuren (voor voltijdse werknemers).

Dit zijn overuren:

  • vrijgesteld van een overloontoeslag van 50 of 100%; en
  • niet onderworpen aan RSZ-bijdragen en bedrijfsvoorheffing.

De overige 90 vrijwillige overuren zijn te betalen met overloontoeslag en zijn wel onderworpen aan belastingen. Dit noemen we ook wel “dure” overuren.

Het loon voor deze 90 uren komt wel in aanmerking voor de fiscaal gunstige behandeling van bezoldigingen voor overwerk (dit is de vrijstelling van doorstorting van bedrijfsvoorheffing voor max. 360 uren op jaarbasis).

Werkgevers zonder witte kassa

Voor 240 van de 360 vrijwillige overuren zijn er geen overloontoeslag, RSZ-bijdragen of bedrijfsvoorheffing verschuldigd (voor voltijdse werknemers).

De overige 120 vrijwillige overuren zijn te betalen met overloontoeslag en zijn wel onderworpen aan belastingen. Dit noemen we ook wel “dure” overuren.

Het loon voor deze 120 uren komt wel in aanmerking voor de fiscaal gunstige behandeling van bezoldigingen voor overwerk (dit is de vrijstelling van doorstorting van bedrijfsvoorheffing voor max. 360 uren op jaarbasis).

Kan ik nog steeds op vrijwillige basis een overloontoeslag betalen zonder verlies van het fiscaal voordeel?

Betaal je op vrijwillige basis voor deze 360/240 vrijwillige overuren die vrij zijn van overloon, RSZ-bijdragen en bedrijfsvoorheffing toch een toeslag, dan is dit een conventionele toeslag en geen wettelijke overloontoeslag. In dat geval zal de fiscale vrijstelling niet meer gelden voor dit overuur en wordt het volledige uur belast.

Moet ik inhaalrust geven bij vrijwillige overuren?

Vrijwillige overuren geven geen recht op inhaalrust. De uren worden uitbetaald, maar moeten nadien dus niet worden gecompenseerd met extra rusttijd.

Hoeveel overloon betaal ik?

Voor “dure” vrijwillige overuren betaal je een wettelijke toeslag. Voor overuren gepresteerd van maandag tot zaterdag betaal je 50% overloontoeslag. Voor overuren gepresteerd op een zondag of een feestdag betaal je 100% overloontoeslag. 

Voorbeeld: 

Een overuur gepresteerd op dinsdag vergoed je aan 150% 

Rekensom:

      100% gewoon loon voor extra gepresteerd uur

  +    50% overloontoeslag voor extra gepresteerd uur

  = 150%

Wat moet ik doen om vrijwillige overuren te gebruiken?

Om vrijwillige overuren te kunnen presteren, moet de werknemer eerst schriftelijk akkoord gaan.

Dat akkoord geldt één jaar en wordt daarna automatisch telkens met een jaar verlengd.

Zowel jij als de werknemer kan het akkoord op elk moment schriftelijk opzeggen, bijvoorbeeld per brief of e-mail. Er geldt dan een opzeggingstermijn van één maand, die start op de dag na de opzegging. Het akkoord kan ook op elk moment in onderling overleg worden stopgezet.

Werkgever en werknemer kunnen samen afspraken maken over de praktische invulling van de vrijwillige overuren. Zo kunnen jullie bijvoorbeeld bepalen op welke dagen de werknemer wel of geen vrijwillige overuren wil presteren.

Een werkgever mag een werknemer niet verplichten om een akkoord voor vrijwillige overuren te ondertekenen. Een werknemer die weigert zo'n akkoord te sluiten, mag daarvan ook geen nadelige gevolgen ondervinden.

Zijn er andere administratieve formaliteiten?

Om het gebruik van vrijwillige overuren beter op te volgen, moet de RSZ vanaf 2027 jaarlijks rapporteren aan de bevoegde ministers. Daarom moeten werkgevers de vrijwillige overuren die zonder overloon en vrij van RSZ-bijdragen en belastingen worden uitbetaald, apart aangeven in de DMFA-aangifte via prestatiecode 81.

Kunnen ook deeltijdse werknemers gebruik maken van vrijwillige overuren?

Ook deeltijdse werknemers kunnen vrijwillige overuren presteren, maar enkel wanneer zij de voltijdse arbeidsduurgrenzen in de onderneming overschrijden.

De nieuwe wet beperkt deze mogelijkheid voortaan tot werknemers:

  • bij wie sprake is van een tijdelijke vermeerdering van werk; én
  • die al minstens drie jaar deeltijds werken.

Werknemers die hun arbeidsduur hebben verminderd via tijdskrediet of een thematisch verlof kunnen geen gebruik maken van vrijwillige overuren.

Belangrijk: werkgevers (met en zonder witte kassa) kunnen voor deeltijdse werknemers 240 vrijwillige overuren goedkoop uitbetalen (zonder toeslag, RSZ of belastingen). Dit is nieuw sinds 1 april 2026. Zie daarover meer onder Deeltijdse arbeid.

Aan welke grenzen moet ik mij houden bij vrijwillige overuren?

Je werknemer mag niet meer dan 11 uren per dag en/ of 50 uren per week werken. Dit wil zeggen dat je jouw werknemer niet iedere dag 11 uren kan laten werken. De weekgrens van 50 uren moet je naleven.

De vrijwillige overuren tellen niet mee voor de interne overurengrens.

Wat is de interne grens ook weer?

De interne overurengrens werd in het leven geroepen om te vermijden dat overuren onbeperkt worden opgebouwd. Bereikt een werknemer het maximumaantal van 143 overuren boven de gemiddelde wekelijkse arbeidsduur, dan mag hij geen overuren meer presteren zonder dat je eerst inhaalrust toekent. Vrijwillige overuren hoef je niet mee te tellen voor deze grens.